دانش نامه

واژه‌ها و اصطلاحاتی که در این مجموعه استفاده گردیده‌اند در اینجا گردآوری شده و همگی در دسترس خواهند بود. این اصطلاحات به‌گونه‌ی خودکار در داخل متون مجموعه به صورت ابرمتن درآمده و صورتی‌که شما بر روی آنها کلیک نمایید به این صفحه منتقل خواهید شد.

واژه تعریف وب گاه
7z
یک قالب بایگانی پرونده به‌صورت فشرده است که چندین صافی مختلف فشرده‌سازی داده، رمزگذاری و پیش‌پردازنده را پشتیبانی می‌کند. این قالب اساساً به‌عنوان یکی از ابزارهای بایگانی سِوِن‌‌زیپ به‌ منصه‌ی ظهور رسیده‌ است.
Apache
خادم وبِ آپاچی که عموماً با نام آپاچی خوانده می‌شود، یک خادمِ برجسته است که نقش اساسی را در گسترش اولیه‌ی شبکه‌ی ارتباطی جهانی WWW داشته است. این پروژه تلاشی است برای گسترش و حفظ یک خادم اچ‌تی‌تی‌پی آزاد و متن‌باز برای سیستم‌عامل‌های نوین مانند یونیکس و ویندوز.
Clinet
سیستم هایی که از معماری Client/Server استفاده می کنند، یک سرویس‌دهنده و یک یا چندین سرویس‌گیرنده دارند. معمولاً استفاده کننده از برنامه‌ها طرف سرویس‌گیرنده است.
FDL
مخفف عبارت Free Documentation License است، یک مجوز مشابه به مجوز گنو جی‌پی‌ال می‌باشد که اجازه‌ی استفاده، کپی‌برداری و انتشار مستندات منتشر شده تحت آن را به کاربران و خوانندگان می‌دهد. تمامی نسخه‌های مشتق شده از این اسناد باید تحت همین مجوز انتشار یابند. امکان استفاده‌ی تجاری از آن‌ها نیز مهیاست ولی مستند اصلی و یا کد منبع آن نیز حتماً باید در اختیار خریدار قرار بگیرد.
Applet
اَپلت یا نرم‌افزار کوچک کاربردی، یک نرم‌افزار جزئی است که در زمینه و متن برنامه‌های دیگر اجرا می‌شود.
CamelCase
یک فن نوشتن لغات مرکب یا عبارات است که در آن لغات در کنارهم و بدون فاصله قرار می‌گیرند و فقط ابتدای هر کلمه باید به حرف بزرگ نوشته شود. CamelCase یک قرارداد استاندارد نام‌گذاری برای زبان‌های برنامه‌نویسی نیز هست.
CBS
سامانه‌ی پخش کلمبیا CBS= Colombia Broadcasting System
Code Fork
در مهندسی نرم‌افزار، یک پروژه‌ی فُرک زمانی اتفاق می‌افتد که برنامه‌نویس یک کپی از کد منبع یک نرم‌افزار بگیرد و آن را به‌طور مستقل توسعه دهد.
CVF
پرونده‌ی فشرده‌ای که فقط خواندنی است و تمام اطلاعات در مورد گرداننده‌های دیسک سخت را دربر می‌گیرد.
CVS
یک نرم‌افزار رایگان کنترل نسخه می‌باشد که تمام تغییرات پرونده‌ها را ثبت کرده و این امکان را فراهم می‌کند که چندین برنامه‌نویس به صورت همزمان باهم کار کنند.
DirectSound
یک جزء نرم‌افزاری از کتابخانه‌ی DirectX است که توسط مایکروسافت برای سیستم‌عامل ویندوز ایجاد شده و واسط مستقیمی بین برنامه‌های کاربردی و کارت صدا، فراهم می‌کند و به برنامه‌‌های کاربردی اجازه می‌دهد که صدا و موسیقی تولید کنند.
Data Stream
داده‌ی در جریان
DRAM
دی‌رم یا Dynamic Random Accesse Memory به معنی حافظه‌ی پویا با دستیابی تصادفی است. دی‌رم نوعی از حافظه با دسترسی تصادفی است که هر بیت از داده را در خازن های جدا از هم در مدارهای مجتمع ذخیره می‌کند.
EPUB
‏Epub استانداردی برای کتاب‌های الکترونیکی است که توسط مجمع بین‌المللی انتشارات رقمی تعریف شده‌است و این امکان را فراهم می‌آورد تا متنی که نمایش داده شده‌است، برای نمایش در ابزار نمایش خاصی بهینه شود.ٍepub از قالب XHTML برای نمایش متن‌ها استفاده می‌کند. ‏Epub= Electronic PUBlication
ESPN
یک شبکه تلویزیونی آمریکایی است که به صورت شبانه‌روزی به‌نمایش برنامه‌های ورزشی و آن‌چه مرتبط با ورزش است می‌پردازد. ‏ESPN= ESPort Network
FTP
پروتکل FTP (مخفف نام انگلیسی File Transfer Protocol، به معنی قرارداد انتقال پرونده است.) پروتکلی است که در شبکه‌های رایانه‌ای برای انتقال پرونده از مبدا به مقصد، استفاده می‌شود.
FTPS
پروتکل FTP (مخفف نام انگلیسی File Transfer Protocol، به معنی قرارداد انتقال پرونده است.) پروتکلی است که در شبکه‌های رایانه‌ای برای انتقال پرونده از مبدا به مقصد، استفاده می‌شود.
Gadfly
یک سامانه‌ی مدیریتِ پایگاه داده‌ای است که به زبان پایتون نوشته شده و زیر‌مجموعه‌ای از استانداردهای SQL را پشتیبانی می‌کند.
GPL
مجوزی که تحت آن نرم‌افزارهای آزاد منتشر می‌شوند. این مجوز طوری طراحی شده است که بیشترین آزادی در استفاده از نرم‌افزار را به کاربر نهایی بدهد.
Hipparcos catalogue
فهرست ماهواره دقیق گردآورنده زوایای شکست کاتالوگ‌های Hipporcos و Tycho محصولات اولیه‌ی آژانس فضایی اروپایی هستند. ماهواره‌ای که برای بهره‌برداری ۴ساله ساخته شده بود، از نوامبر ۱۹۸۹ تا مارس ۱۹۹۳، داده‌های علمی با کیفیت بالایی را به زمین ارسال کرد. کاتالوگ Hipporcos فهرستی از ستارگان با کمی بیش از ۱۱۸۰۰۰ ستاره با اندازه‌گیری‌هایی در سطح میلی‌آرک‌سکانت را تهیه کرد؛ درحالی‌که کاتالوگ Tycho کمی بیش از ۱۵۰۰۰۰ ستاره را در فهرستی مشابه به زمین مخابره کرد. Hyparcos= High Precision Parallax Collecting Sattelite
i18n
منظور از i18n در برنامه‌نویسی این است که برنامه به نحوی نوشته شود که به‌راحتی از یک زبان (مثلا انگلیسی) به زبان دیگر قابل ترجمه باشد و ترجمه آن نیاز به تغییر در کد برنامه نداشته باشد. برای اینکه این هدف فراهم شود لازم است که برنامه‌نویسی از نظر زبان و همچنین از نظر فرهنگ (نام واحدهای پول، نام کشورها، تاریخ‌نگاری، عددنویسی و غیره که در هر زبان متفاوت است) خنثی باشد. یک چنین برنامه‌ای لزوما باید از مجموعه کاراکتر سازگار با i18n استفاده کند، مانند مجموعه کاراکتر utf8. همچنین i18n شامل جدا کردن کد برنامه از متن‌های به‌کار رفته در آن نیز می‌شود. مثلا می‌توان تمامی متن‌هایی که در GUI برنامه قرار است ظاهر شود را در یک پرونده‌ی متنی جداگانه قرار داد، تا به‌راحتی قابل ترجمه به زبان‌های مختلف باشد.
ipv6
پروتکل اینترنتی نسخه‌ی ۶، نسل جدید پروتکل اینترنتی که جایگزین نسخه‌ی ۴ شده‌است.
Disk image
ایمیج یک پرونده شامل تمامی اطلاعات یک حافظه می‌باشد که معمولاً به صورت نسخه‌ی هر قطاع ساخته می‌شوند، به همین دلیل به آن‌ها تصویر می‌گویند. از ایمیج ها جهت بازگردانی اطلاعاتی که از بین رفته‌اند یا برای نسخه‌برداری از آن‌ها استفاده می‌شود.
Image map
در HTML و XHTML، تصویر نقشه، فهرستی از مشخصه‌های مربوط به یک تصویر خاص است و به منظور ابَرپیوند دادن یک تصویر به مقصدهای مختلف، ساخته می‌شود.
Java script
یک زبان برنامه‌نویسیِ شی‌گرا است که توسط NetScape نوشته شده‌است. این زبان برنامه‌نویسی تحت استاندارد ECMA-262 نسخه‌ی ۳ منتشر شده‌است.
JPEG
یک روش مرسوم برای فشرده‌سازی تصاویر گرافیکی است.
LRF
یک قالب کتاب الکترونیکی که توسط ابزار‌های خواندن الکترونیکی شرکت سونی خوانده می‌شود.
Malware
(مالوِر) یا بدافزار نوعی نرم‌افزار‌‌ است که برای آسیب رساندن به سیستم رایانه بدون آگاهی مالک آن طراحی شده‌است. بدافزارها شامل ویروس‌ها، کرم‌ها، نرم‌افزار‌‌های جاسوسی و غیره است.
MD5
مجموع بازبیننده‌ی MD5 یک رشته است که توسط یک الگوریتم ریاضی تولید می‌شود و به شما این امکان را می‌دهد تا دو پرونده‌ی متمایز از هم را تشخیص دهید. در زمان بازبینی (Check) اگر یک بیت از اطلاعات متفاوت باشد رشته‌ی به دست آمده به کل متمایز خواهد بود. از این بازبیننده برای حصول اطمینان از صحت اطلاعات بارگیری شده یا کپی شده استفاده می‌شود، به این نحو که اگر پرونده‌ای را کپی کنید می‌توانید در مجموع MD5 آن را با پرونده‌ی اصلی تطبیق دهید و اگر حتی یک بیت تفاوت وجود داشته باشد رشته‌ی حاصل متمایز خواهد بود.
Metadata
ابر‌داده: مجموعه‌ای از داده‌ها که داده‌های دیگر را توصیف نموده و اطلاعاتی درباره آن‌ها ارائه می‌دهند.
.mobi
دامنه‌ی اینترنتی مرتبط با ابزارها و دستگاه‌های سیال (موبایل) می‌باشد و برای دسترسی به اینترنت به‌وسیله‌ی این ابزارها راه‌اندازی شده‌است.
‏Octave
گنوآکتیو یک زبان برنامه‌نویسی سطح بالا است که عمدتاً برای محاسبات عددی به کار می‌رود.
ODT
قالبی برای پرونده‌ها و پوشه‌هاست که براساس مفهوم ایکس‌ام‌ال ایجاد شده و برای نمایش سندهای الکترونیکی مثل صفحه‌گسترده‌ها، نمودارها و سندهای واژه‌پرداز استفاده می‌شود. ‏ODT=Open DocumenT
‏OpenGL
کتاب‌خانه آزاد گرافیکی یک مشخصه‌ی استاندارد است که برای نوشتن برنامه‌هایی که محصولات گرافیکی دو بعدی و سه بعدی تولید می‌کنند، به کار می‌رود. ‏OPEN GL=OPEN Graphic Library
Outliner
برنامه‌ای را گویند که با آن می‌توان متن را به قسمت‌های مجزا سامان‌دهی کرد و این قسمت‌ها به صورت ساختمان درختی و یا سلسله‌ مراتبی به هم مربوط می‌شوند. outliner عموماً برای برنامه‌ها، جمع‌آوری و سازمان‌دهی افکار به عنوان مدیر اطلاعات و یا پروژه استفاده می‌شود.
‏Plugin
یک برنامه‌ی رایانه‌ای است که به تنهایی کاربردی ندارد بلکه استفاده‌ی آن در برنامه‌های کاربردی میزبان می‌باشد. از مزایای آن می‌توان امکان گسترش برنامه‌های کاربردی، کاهش حجم برنامه‌های کاربردی، پشتیبانی از ویژگی‌هایی که در آینده کشف می‌شوند و جدا نمودن کد منبع از برنامه‌ی کاربردی به علت عدم سازگاری با پروانه‌ی نرم‌افزار را نام برد.
‏PID number
شماره‌ای که کرنل‌های یونیکس و سیستم‌عامل‌های ویندوز برای شناسایی یک پردازش استفاده می‌کنند.
‏PDF
قالبی برای پوشه‌هاست که شکل اصلی سندهای الکترونیکی را حفظ می‌کند و به کاربران اجازه می‌دهد تا پوشه‌ها را با قالب و شکل صحیح خود مشاهده نمایند. ‏PDF= Portable Document Format
‏QIF
قالب تبادلی سریع کیو‌آی‌‌اف یک مشخصه و معیار آزاد برای خواندن و نوشتن داده‌ها در یک رسانه است. یک پرونده کیو‌آی‌اف به طور معمول چنین ساختاری دارد: نوعی که رشته را تعریف می کند :نوع داده رشته‌ای لیترال [خط کد یک کاراکتری] . . . داده رشته‌ای لیترال [خط کد یک کاراکتری] ‏QIF= Quicken Interchange Format
‏RAM
رَم یا (Random Access Memory) به معنی حافظه با دستیابی تصادفی است. رم حافظه‌ای در رایانه است که می توان روی آن اطلاعاتی نوشت یا از روی آن اطلاعاتی را خواند.
‏RFB Protocol
یک پروتکل ساده برای دسترسی از راه دور به واسط کاربری گرافیکی است.
‏Robots Exclusion Protocol
پروتکل حذف ربات یا استاندارد حذف ربات یا robots.txt، قراردادی است جهت جلوگیری از هم‌کاری وب اسپایدرها و وب‌ربات‌ها، برای دسترسی به همه یا بخشی از وب‌گاه‌هایی که در دسترس عموم قرار دارد.
‏RSS
یک قالب خوراک تحت وب است که برای انتشار چندباره‌ی مضامین به‌روز‌شده مثل مقالات خبری، مطالب نوشته‌شده در وبلاگ و امثال این‌ها استفاده می‌شود. RSS قالبی است که به‌طور خاص برای خوانده‌شدن توسط رایانه‌ها مناسب است، بنابراین بهترین و مناسب‌ترین روش برای دریافت مضامین و موضوعات از وب و تبدیل آن‌ها به کتاب الکترونیکی است.
‏RTF
قالبی برای پرونده‌ها و پوشه‌ها است که مایکروسافت آن را برای تغییر سندهای مستقل از سکو، توسعه داده‌است. اغلب واژه‌پردازها قادر به خواندن و نوشتن سندهای RTF هستند.
Linux
سیستم‌عامل متن‌باز و آزادی که توسط لینوس تروالدر در سال ۱۹۹۱ پا به عرصه‌ی وجود گذاشت.
‏SFTP
پروتکل انتقال پوشه‌ی SSH یک پروتکل تحت شبکه است که امکان انتقال پوشه‌ها و تغییر کارکرد را روی هر رشته‌ی داده‌ای معتبر، فراهم می‌آورد. SFTP= Ssh File Transfer Protocol
‏Sourceforge
یک سامانه‌ی مدیریت پایگاه داده‌ایِ توکار است که در انتقالات پایگاه‌داده‌ای از امنیت خوبی برخوردار است. سورس‌فورج‌دات‌نت (sourceforge.net) وب‌گاه متمرکزی برای توسعه‌دهندگان نرم‌افزاری برای کنترل و مدیریت توسعه‌ی نرم‌افزارهای آزاد است، سورس‌فورج‌دات‌نت توسط شرکت سورس‌فورج بهره‌برداری می‌شود و حامیان بزرگی دارد.
‏SQLite
یک سامانه‌ی مدیریت پایگاه داده‌ایِ توکار است که در انتقالات پایگاه‌داده‌ای از امنیت خوبی برخوردار است.
Scintilla
یک کتابخانه‌ی متن‌باز است که توابعی را برای ویرایش متن فراهم می‌سازد. ویرایش‌گرهای مستقل SciTE ،++Notepad و Notepad2 برمبنای سینتیلا کار می‌کنند.
GNU Aspell
GNU Aspell که معمولاً Aspell خوانده‌ می‌شود، یک نرم‌افزار رایگان جهت کنترل کردن املای کلمات است که جایگزین نرم‌افزار Ispell گردیده‌است.
WinZip
یک نرم‌افزار آرشیو‌ساز و متراکم‌کننده برای مایکروسافت ویندوز است که توسط وین‌زیپ توسعه داده‌شده‌است. این برنامه از قالب PKZIP استفاده می‌کند و قابلیت پشتیبانی از دیگر قالب‌های آرشیو را نیز داراست.
XML
مجموعه‌ای از قوانین رمزگذاری اسناد به صورت الکترونیکی است که در XML 1.0 تعریف شده‌است.
NTFS
NTFS یا فایل‌سیستم با فناوری نو، یک فایل‌سیستم استاندارد برای windowsNT و نسخه‌های پس از آن است. NTFS جایگزین فایل‌سیستم FAT در سیستم‌عامل ویندوز مایکروسافت شده‌است.
FAT
FAT یا جدول تخصیص پرونده، نوعی معماری فایل‌سیستم است که فایل‌سیستم اولیه در سیستم‌عامل‌های ویندوز و داس نیز به‌شمار می‌آید. FAT هم‌اکنون به صورت گسترده‌ای روی اغلب رایانه‌ها و کارت‌های حافظه به‌کار گرفته‌می‌شود.
UDF
UDF یا قالب جهانی دیسک، قالب فایل‌سیستم را برای ذخیره‌سازی پرونده‌ها روی رسانه‌ی نوری مشخص می‌کند.
فایل‌سیستم
در علوم رایانه فایل‌سیستم به روشی برای ذخیره‌سازی و نظم دادن به پرونده‌های رایانه‌ای و داده‌ها جهت دستیابی آسان‌تر اطلاق می‌شود. در واقع فایل‌سیستم یک پایگاه‌داده‌ی تک‌‌منظوره برای سازمان‌دهی، دستکاری و بازیابی داده است. فایل‌سیستم ممکن است از یک ابزار ذخیره‌سازی مانند دیسک سخت با CD-ROM استفاده کند.
Nyquist
یک زبان برنامه‌نویسی برای ترکیب و تحلیل صداها است. Nyquist مبتنی بر زبان برنامه‌نویسی Lisp است.
API
یا رابط برنامه‌نویسی، رابط بین یک کتابخانه (یا سیستم‌عامل) با برنامه‌هایی است که از آن تقاضای سرویس می‌کنند.
SVG
یا گرافیکِ برداریِ مقیاس‌پذیر، زبانی از نوع XML است که به منظور ایجاد، انتشار و کار با گرافیک دوبعدی و نیز کاربردهای گرافیکی بر روی اینترنت ایجاد شده‌است.
Python
یک زبان برنامه‌نویسی همه‌منظوره، سطح بالا، شی‌گرا و تفسیری است. پایتون مدل‌های مختلف برنامه‌نویسی (از جمله شی‌گرا و برنامه‌نویسی دستوری و تابع محور) را پشتیبانی می‌کند و برای مشخص کردن نوع متغیرها از یک سامانه‌ی‌ پویا استفاده می‌کند.
InstallShield
نرم‌افزاری جهت ساختن نصاب‌ها یا بسته‌های نرم‌افزاری است.
LZMA
الگوریتمی است که جهت متراکم‌سازی داده‌ها به کار می‌رود. این الگوریتم از سال ۱۹۹۸ در حال انتشار و توسعه است و در قالب 7z از نرم‌افزار آرشیوساز 7Zip به‌کار می‌رود.
bzip2
یک قالب متن‌باز فشرده‌سازی است که به عنوان جایگزینی برای gzip و zip مطرح شده‌است. پرونده‌های فشرده‌ی Bzip2 از پرونده‌های gzip و zip بازدهی بیشتری دارند ولی کمی کندتر هستند. bzip2 تنها یک قالب فشرده‌سازی است، نه آرشیوساز.
PostScript
یک زبان برنامه‌نویسی پویا و الحاقی است که توسط John Warnock و Charles Geschke در سال ۱۹۸۲ طراحی شد. پُست‌اسکریپت یک زبان توصیف صفحه ‌است که با یک مفسر اجرا می‌شود تا یک تصویر را ایجاد کند. پُست‌اسکریپت بهترین زبان شناخته شده برای توصیف صفحات در زمینه‌های الکترونیک و انتشار رومیزی است.
MBR
یا قطاع افراز، یک قطاع ۵۱۲ بایتی شامل کدهای برنامه‌های راه‌اندازی است که اولین قطاع در ابزارهای افرازشده‌ی ذخیره‌سازی داده مانند دیسک سخت است.
Ext
یا فایل‌سیستم بسط‌یافته، فایل‌سیستمی است که برای سیستم‌عامل لینوکس طراحی شده‌است. Ext2، Ext3 و Ext4 از فایل‌سیستم‌های خانواده‌ی Ext می‌باشند.
Cramfs
یک فایل‌سیستم آزاد و فقط خواندنی برای سیستم‌عامل لینوکس است که معمولاً در سیستم‌های توکار و سیستم‌های کوچک مورد استفاده قرار می‌گیرد.
Keyfile
یک پرونده در رایانه است که محتویات آن را کلیدهای پرونده‌های رمزنگاری شده و یا مجوزها تشکیل می‌دهند.
ActiveX
یک چارچوب برای مشخص کردن کنترل‌هایی است که یک یا مجموعه‌ای از عملیات خاص را در محیط ویندوز انجام می‌دهند. این کنترل‌ها به زبان برنامه‌نویسی‌ای که آن‌ها را اجرا می‌کند، وابسته نیستند.
Windows registry
یک پایگاه‌داده جهت ذخیره کردن تنظیمات سیستم‌عامل ویندوز مایکروسافت است.
KeyBoard
صفحه‌کلید، صفحه‌ای برای ورود اطلاعات به رایانه می‌باشد.
Torrent
گونه‌ای فناوری در وب جهت جستجو که رشد بسیار یافته‌است.
net.
فناوری مایکروسافت برای توسعه‌ی برنامه‌های مبتنی بر وب است.
ویکی
ویکی وب‌گاهی است به صورت یک دایرة‌المعارف که توسط کاربران قابل ویرایش است. به دلیل سرعت بالا، این وب‌گاه ویکی نام گرفته است. عبارت ویکی در هاوایی به معنی سریع است.
Gadfly
یک سامانه‌ی مدیریتِ پایگاه داده‌ای است که به زبان Python نوشته شده و زیر‌مجموعه‌ای از استانداردهای SQL را پشتیبانی می‌کند.
Webkit
موتوری است که به مرورگرهای وب امکان نمایش صفحات وب را می‌دهد. وب‌کیت مجموعه‌ای از کلاس‌ها را جهت نشان دادن محتویات صفحات وب در ویندوز فراهم می آورد.
Java script engine (v8)
یک موتور متن باز جاوا‌ اسکریپت است که توسط شرکت گوگل توسعه داده‌می‌یابد و همراه با مرورگر گوگل کروم به‌کار گرفته‌می‌شود.
Chromium
یک مرورگر متن‌باز است که گوگل‌کروم بر مبنای آن ایجاد شده‌است.
Atom
قالب اتحادیه‌ی اتم یک زبان XML است که برای خوراک‌های وب مورد استفاده قرار می‌گیرد.
Eclipse Public License (EPL)
یک پروانه‌ی نرم‌افزاری متن‌باز است که توسط بنیاد Eclipse برای نرم‌افزارها به‌کار گرفته‌می‌شود. این پروانه جایگزین مجوز CPL شد و بسیاری از حق امتیازهای قضایی این پروانه را حذف نمود.
HTTPS
تلفیقی از HTTP و پروتکل‌‌های SSL/TSL است.
Youtube
یک وب گاه اشتراک ویدئو است که در آن کاربران می توانند ویدئوهای خود را بارگذاری کنند یا ویدئوهای خود را به‌اشتراک بگذارند.
peer to peer (P2P)
یا نظیر به نظیر، گونه‌ای از معماری شبکه‌های رایانه‌ای است که در آن رایانه‌های سرویس‌دهنده و سرویس‌گیرنده هر دو در یک سطح کار می‌کنند، به این مفهوم که هر رایانه می‌تواند از اطلاعات رایانه‌ی دیگر استفاده کند یا به رایانه‌ی دیگر اطلاعات بفرستد. این نوع شبکه ساده‌ترین و سریع‌ترین روش شبکه‌سازی به ویژه در محیط ویندوز است زیرا به ابزار خاصی نیاز ندارد.
IP
یا نشانی پروتکل اینترنت، آدرسی است که به هر یک از رایانه‌های متصل به شبکه‌های TCP/IP )مانند اینترنت( اختصاص داده‌می‌شود.
Firewall
یا دیوار آتش، برنامه‌ای است که از دسترسی غیرمجاز به یک سیستم رایانه‌ای جلوگیری می‌کند. در برخی از این نرم‌افزارها، برنامه بدون اخذ مجوز قادر به ارسال داده از یک رایانه به رایانه‌ی دیگر نخواهد‌ بود.
Web crawler
یک برنامه‌ای رایانه‌ای است که تار جهان‌گستر وب )world wide web( را به گونه‌ای روشمند و خودکار مرور می کند.
DNS
یا سیستم نام‌گذاری دامنه، یک سیستم نام‌گذاری سلسله‌مراتبی برای رایانه‌ها، سرویس‌ها و دیگر منابع متصل به اینترنت یا شبکه‌ی خصوصی است.
eBay
ای‌بِی‌ یک شرکت اینترنتی است که eBay.com، مزایده‌های برخط، خرید از وب‌گاه‌ها را مدیریت می‌کند.
IMAP
یا پروتکل دسترسی به پیام، یکی از رایج ترین پروتکل‌های استاندارد اینترنت است که برای بازیابی نامه‌های الکترونیکی مورد استفاده قرار می‌گیرد.
POP
در علوم رایانه POP، یک پروتکل استاندارد اینترنت در لایه‌ی کاربرد است که توسط توسط کاربران برای بازیابی نامه‌های الکترونیکی از یک سرویس‌دهنده‌ی دور روی اتصالات TCP/IP، مورد استفاده قرار می‌گیرد.
Amazon.com
یک شرکت تجارت الکترونیکی آمریکایی است که محصولات نو و دست دوم را از طریق اینترنت عرضه می‌کند. این وب‌گاه در سال ۱۹۹۵ با عنوان فروشگاه برخط کتاب کار خور را شروع کرد و هم‌اکنون کتاب، لوح‌ فشرده، دی‌وی‌دی، بسته‌های نرم‌فزاری و حتی کفش را نیز عرضه می‌کند.
Gnutella
شبکه‌ای برای به اشتراک‌گذاری پرونده‌هاست. این شبکه در سال ۲۰۰۵ سومین شبکه‌ی پرکاربرد پرونده در اینترنت شناخته‌شد.
Gecko
یک موتور طرح‌بندی است که هم‌اکنون توسط شرکت موزیلا توسعه داده می‌شود و به عنوان موتور طرح‌بندی مرورگر فایرفاکس، موزیلا تاندربرد و دیگر برنامه‌ها شناخته‌می‌شود.
WTL
یک نرم‌افزار آزاد و یک کتابخانه‌ی الگوی شی‌گرا برای win32 است.
BitTorrent
هم به عنوان برنامه‌ی کاربردی مشتری بر مبنای توزیع پرونده در شبکه‌های نظیر به نظیر به کار گرفته‌می‌شود و هم به عنوان یک پروتکل اشتراک پرونده. بیت تورنت به منظور توزیع حجم بزرگی از اطلاعات بدون کاهش در مصرف منابع پر‌هزینه‌ی سرویس‌دهنده و پهنای باند طراحی شده‌است.
SMTP
یا پروتکل ساده‌ی انتقال نامه، یک استاندارد اینترنتی برای انتقال نامه‌های الکترونیکی است.
GUI widget
در برنامه‌نویسی، یک ویدگت )یا کنترل( یک عنصر از واسط‌کاربر گرافیکی است که آرایش اطلاعاتی را که می‌توانند توسط کاربر تغییر کنند را نشان می‌دهد.
USB (universal serial bus)
درحوزه‌ی فناوری اطلاعات، یو‌اِس‌بی به یک استاندارد گذرگاه سریال گفته می‌شود که برای ایجاد واسطه و برقراری ارتباط بین ابزارها و رایانه کاربرد دارد. این گذرگاه به‌منظور فراهم کردن روشی جهت اتصال تعداد زیادی سخت‌افزار جانبی توسط یک درگاه رابط استاندارد و هم‌چنین بهبود قابلیت‌های اتصال و اجرا ابداع شد.
MFT (Master File Table)
مکانی است که اطلاعات مربوط به هر پرونده و یا دایرکتوری موجود در یک فایل‌سیستم اِن‌تی‌اِف‌اِس، در آن ذخیره می‌شود و جزو مؤلفه‌های داخلی فایل‌سیستم اِن‌تی‌اِف‌اِس، شناخته می‌شود.
DLL (Dynamic-Link Library)
دی‌اِل‌اِل، پیاده‌سازی مفهوم کتاب‌خانه‌های اشتراکی در نسخه‌های مختلف مایکروسافت‌ویندوز و سیستم‌عامل‌های os/2 است.
Bart PE (Bart's Preinistalled Environment)
بارت‌پی‌ای، گونه‌ی کم‌حجم ویندوز ایکس‌پی و ویندوز سرور ۲۰۰۳، نسخه‌ی ۳۲ بیتی است که می‌تواند از یک لایو سی‌دی )سی‌دی یا دی‌وی‌دی شامل سیستم‌عاملی با قابلیت راه‌اندازی خودکار( و یا یک گرداننده‌ی یو‌اِس‌بی اجرا شود.
Cookie
در علوم رایانه، یک کوکی بخش کوچکی از متنی است که توسط یک مرورگر وب در رایانه‌ی یک کاربر ذخیره شده‌است.
URL
در علوم رایانه، یو‌آر‌اِل زیرمجموعه‌ای از شناسه‌ی منبع واحد )URL( است که مشخص می‌کند یک منبع خاص کجا در دسترس است و سازوکار بازیابی آن را نیز تعیین می‌کند.
Flopy Disk
دیسک نرم یا فلاپی دیسک، یک رسانه‌ی ذخیره‌سازی داده است که از یک صفحه‌ی نازک و یک رسانه‌ی ذخیره‌سازی مغناطیسی منعطف تشکیل شده است و پوسته‌ای پلاستیکی به شکل مربع یا مستطیل آن را محافظت می‌کند. دیسک‌های نرم توسط گرداننده‌ی دیسک نرم یا FDD خوانده و نوشته می‌شوند.
Temporary File
پرونده‌های موقت، توسط برنامه‌های رایانه‌ای، زمانی که برنامه نمی‌تواند حافظه‌ی کافی به وظایف اختصاص دهد یا زمانی‌که روی داده‌ای بزرگ‌تر از فضای آدرس ساختار کار می‌کند، ایجاد می‌شوند.
MUPDF
اِم‌یو‌پی‌دی‌اِف، کتاب‌خانه‌ی جدید تجزیه‌گر قالب پی‌دی‌اِف است که به زبان c نوشته شده و دارای واسط کاربری برای بهینه‌سازی اشیای داخلی پرونده‌های پی‌دی‌اِف و نوشتن پرونده‌هایی به قالب پی‌دی‌اِف است.
Adobe Acrobot Reader
یک نرم‌افزار نشر رومیزی است که از استاندارد پی‌دی‌اِف به‌عنوان بستر نگهداری و انتقال مستندات استفاده می‌کند و امکان بازکردن و خواندن، ویرایش، تغییر و تولید پرونده‌های پی‌دی‌اِف را فراهم می‌سازد.
Bitmap
در گرافیک‌های رایانه‌ای، بیت‌مَپ نوعی از تشکیلات حافظه یا قالب پرونده‌ای عکس هاست که برای ذخیره‌سازی عکس‌های دیجیتال مورد استفاده قرار می‌گیرد.
TEX engine
یک سیستم حروف‌چینی است که دو هدف اساسی دارد: اول این که هرکس بتواند با تلاشی کافی، کتاب‌هایی با کیفیت عالی تولید کند و دیگر این که سیستمی ایجاد کند که بر روی رایانه‌های مختلف، نتایج یکسان تولید نماید.
CDROM
دیسک فشرده‌ای شامل قابلیت دسترسی به داده است که فقط خواندنی است؛ بدین معنی که قابلیت ذخیره‌سازی مجدد داده توسط رایانه بر روی آن وجود ندارد.
PDFTEX
برنامه‌ی توسعه‌یافته‌ای از حروف‌چین TEX است و برخلاف TEX که خروجی‌هایی به قالب DVI تولید می‌کند، می‌تواند مستقیماً خروجی پی‌دی‌اِف تولید کند.
XETEX
زی‌تک، یک موتور حروف‌چینی TEXاست که از استاندارد یونی کد بهره می‌برد، پرونده‌ی ورودی‌اش را در کدگذاری UTF-8 می‌نگارد و می‌تواند همه‌ی قلم‌های نصب شده در سیستم عامل را به کار برد.
Startup
مدت زمانی که رایانه‌ها و دستگاه‌های الکترونیکی هنگامی که برای اولین بار روشن می‌شوند جهت مقداردهی آغازین نیاز دارند.
خانه
معرفی متن‌باز
معرفی پروانه‌ها
واژه‌نامه
دانشنامه
لیست نرم‌افزارها
صفحه کلید استاندارد
نقشه سایت

راهنما
توافقنامه
نیازهای سیستم
جزئیات لوح
پیوندهای مفید
سوالات متداول
مخاطبان
درباره ما
تماس با ما
پانل مدیریت
چندرسانه‌ای
میرو
وی‌‌ال‌سی
ای‌تونز
اینفرا ریکوردر
اُداسیتی
اِوایدماکس
اس‌ام‌پلیر

نرم‌افزارهای رومیزی
نُت‌پَد‌پلاس‌پلاس
اَبی‌وُرد
فولدر سایز
قلـم‌های فارسی
لت‌می‌تایپ
وین‌مرج
وین‌کلندر‌تایم
وین‌رُل
وین‌سی‌دی‌امیو
ویکـیدپد
ورک‌ریو
کانورت‌آل
گانت پروجکت
گریسبی

گراف کالک
پی‌دی‌اف کرِیتور
پی‌زیپ
پینت‌دات‌نت
انت رینیمر
اولترا دیفرگ
اینفرا ریکوردر
ایزو کریتور
اُپن‌آفیس
اِسکری‌باس
تری‌لاین
جی‌تی‌دی تایدلی‌
ذِکر
سوماترا
سِوِن‌زیپ

کارگزار (سرور)
زمپ

اینترنت
گوگل کروم
فایل‌زیلا
فایرفاکس
میرو

ناکلئوس
هِلایت
وین‌اس‌سی‌پی
وای‌پاپس
کی‌- ملئون
کی‌پَس
کامپوزر
پیجین
آراس‌اس‌اول
اف‌دی‌ام
اچ‌تی‌‌ترک
اِمیول
تاندربرد
تایت‌وی‌اِن‌سی
ترو‌دانلودِر
جی‌پی‌جی فور وین
سی‌مانکی

ابزارهای پرکاربرد
نُت‌پَد‌پلاس‌پلاس
فلش‌نال
فولدر سایز
فوتورک
فورچِن

قلـم‌های فارسی
لیتل‌آلارم‌کلاک
لانچی
ماتریکس‌جی‌ال
وین‌مرج
وین‌اِم‌دی‌فایو‌سام
وین‌دی‌جی‌ویو
وین‌دیراستات
وین‌رُل
وین‌سی‌دی‌امیو
ویکـیدپد
ویرچوال مگنیفاینگ گلاس
ورک‌ریو
کلام‌وین
کی‌پَس
کپی‌هندلر
کالیبره
پورتبل ای‌پی‌پیز
پی‌دی‌اف تی‌کا بیلدر
پی‌زیپ
پراسس‌هکر
آرکابک‌آپ
ا‌ی‌ریزر
انت رینیمر

اولترا دیفرگ
ایزو کریتور
اُپن‌آفیس
اُداسیتی
اِن‌سیس
اِسکری‌باس
اِسپیدکِرانچ
اکس‌کریپت
ترو‌دانلودِر
تروکریپت
تست دیسک
جی‌کا دیفرگ
دیسک‌کلینِر
سوماترا
سِوِن‌زیپ
صفحه کلید استاندارد

بازی‌ها
پازل گیمز
انیگما
ترک‌بالز
سوکوبان
سوپرتاکس

برنامه‌های گرافیکی
وین‌دی‌جی‌ویو

کُرنیس
گیمپ
پینت‌دات‌نت
اینک‌اِسکِیپ
بلندر
دیا

برنامه‌های آموزشی
فلش‌کارد
ماکسیما
گراف کالک
اِسپیدکِرانچ
استلاریوم
استاردیکت
ذِکر
سلستیا